Bierbrouwerij De Halve Maan B.V.

Categorie: bierbrouwerij
Groep : Onafhankelijk
Opgericht: 1991
Jaarproduktie: 400 hl.
Absdaalseweg 2
4561 GG Hulst
Provincie: Zeeland
Telefoon: 0114-31 06 60
Fax: 0114-32 06 60
Eigenaar/directeur: John Vermeersen
Brouwmeester: Mark Knops en John Vermeersen
URL: http://www.halvemaan.com
@mail: halvemaan@zeelandnet.nl
Brouwerijfoto's van deze brouwerij
Etiketten van deze brouwerij

Over de brouwerij

De brouwerij dankt haar naam aan een deel van de verdedigingswerken van Hulst. Buiten de aarden vestingwal lagen vroeger steeds tussen twee ravelijnen de zogenaamde 'halve manen'. Dit waren kleine driehoekige eilandjes in de vest, waarop enkele manschappen en een kanon geplaatst werden wanneer een vijandelijk leger de stad naderde. De brouwerij werd dicht in de buurt van de plaats waar vroeger zo'n eilandje lag gebouwd.
Zoals in alle steden in de Middeleeuwen waren er ook in Hulst veel brouwerijen. De meeste brouwerijen werden die tijd vernoemd naar de brouwers. Binnen de stadswallen van Hulst was een klooster gesitueerd dat werd bewoond door Franciskaner monniken, de Minderbroeders. Het gebouw van de oude brouwerij stond op een gedeelte van dit kloosterterrein. De historie van Bierbrouwerij De Halve Maan gaat terug tot 1821 toen de oorspronkelijke brouwerij werd opgericht door F.C. Neyt en C. Fassaert.
Tot 1915 was De Halve Maan in handen van de heer H.H.M. Wauters. In 1915 werd de brouwerij een naamloze vennootschap. Aanvankelijk werd er het Hulster Monnikenbier gebrouwen, genoemd naar de bewoners van dit klooster. Pas in 1908 zag het Java Bier het licht. Het Java Bier was een lichtere versie (door de jaren variërend van 3,5% tot 5%) van het Hulster Monnikenbier die door toevoeging van een zeer oude Lambic haar volle karakter kreeg. Het brouwen van het Hulster Monnikenbier werd uiteindelijk gestaakt. In de jaren 50 van de vorige eeuw werd het bier door Emiel Wauters geherintroduceerd onder de naam Dobbele Java. Verder werd het Weener Export, Lux Extra Lager en het Halve Maan Pilsener op de markt gebracht. In 1967 gooide Emiel Wauters de roerstok erbij neer.
In 1972 is het oude gebouw gesloopt om plaats te maken voor nieuwbouw. Pas in 1989 is men begonnen met de bouw van een nieuwe brouwerij, deze keer net buiten de vesting. De laatste brouwer/eigenaar, Emiel Wauters, gaf hiertoe de aanzet en gaf toestemming voor het gebruik van de naam. Aan het begin van de Absdaalseweg, even buiten de Gentse Poort, is een uit de negentiende eeuw daterend graanpakhuis omgebouwd tot bierbrouwerij. Achter dit pand lag vroeger het station van Hulst. Tegen het einde van de vorige eeuw werd het laatst overgebleven gedeelte van de stationsgebouwen aangekocht om er een proeflokaal in te vestigen.
De drijvende krachten waren toen Geert de Smet en Paul Vermeersen. Laatstgenoemde was eigenaar van de gelijknamige drankengroothandel. Geert de Smet, brouwingenieur, is bijna tien jaar werknemer geweest bij Interbrew, eerst als brouwmeester en later als troubleshooter. Het was Geert de Smet die de brouwinstallatie met veel verstand van zaken bijeenkocht uit recentelijk gesloten vestigingen van Interbrew. Zo zijn de brouwketels afkomstig van Brouwerij Artois in Leuven en de voormalige Brouwerij Martinas in Merchtem, waar eens Ginder Ale het licht zag. Eind 1991 kon het eerste brouwsel worden geproefd: Zeeuwse Witte.
De huisbrouwerij werd een mini-brouwerij na inbouw van een ruimere kookketel uit Gistel. De gehele opbouw gebeurde in eigen beheer, maar brouwen en bouwen gaan moeilijk samen. De kwaliteitsproblemen werden onderschat. Er werd in 1991 te snel op brouwen overgestapt waardoor de 'Zeeuwsch-Vlaamsche Bierbrouwerij B.V.' een slechte naam kreeg. Hierdoor verloren sommige initiatiefnemers het vertrouwen en stapten op.
In 1993 is Geert de Smet zich bezig gaan houden met de marketing van zijn bier en liet het brouwen over aan Chris Wisse. Chris volgde met succes een brouwopleiding in Gent en was sinds 1989 in dienst bij Huisbrouwerij Domus in Leuven. Vanaf 1 januari 1993 moest hij in vier weken tijd de brouwerij naar zijn hand zetten en een goed produkt massaal in de markt zetten. Onvoldoende tijd was er weer de oorzaak van dat één en ander niet naar wens verliep.
Eind 1993 was er een hernieuwde poging. Er werd geinvesteerd in een afvullijn. Gedurende de winter van 1993/1994 lag de produktie stil. Een grondige verbouwing werd maart 1994 afgesloten. Geert de Smet trok zich terug en nam vervolgens de roerstok bij Brouwerij Bios-van Steenberge ter hand.
In 1994 werd ook de naam van de brouwerij gewijzigd van Zeeuwsch-Vlaamsche Bier Brouwerij B.V. in Brouwerij De Halve Maan B.V. Om herhaling van infectieproblemen te voorkomen werd er gebotteld bij Brouwerij De Smedt in Opwijk (België) totdat de eigen bottelarij in gebruik kon worden genomen.
Eind 1996 zag het er even naar uit dat de brouwerij wegens financiële problemen haar poorten zou moeten sluiten. Brouwer Chris Wisse koos eieren voor zijn geld en verliet de brouwerij per 1 november 1996. Begin 1997 bleek echter dat de brouwerij een dreigende sluiting wist te voorkomen. Met ingang van 1 februari 1997 werden de activiteiten van Drankenhandel Vermeersen afgestoten. Hierdoor kreeg de familie Vermeersen de handen vrij om de brouwerij nieuw leven in te blazen. John Vermeersen (1968) ging zich concentreren op de eigen specialiteiten. In maart 1997 werden de brouwactiviteiten hervat. Henk Fitters was de nieuwe brouwmeester, maar werd later opgevolgd door Mark Knops.
In de zomer van 2001 werd het oude stationsgebouw achter de brouwerij geopend als ontvangstruimte en proeflokaal.

Op woensdag 22 maart 2006 publiceerde BN/De Stem het volgende artikel:

Hulster brouwer heeft geen geheimen meer
BN/De Stem, Woensdag 22 maart 2006 - Door Martijn de Koning

Wilt u nog een bakje koffie? Of liever een biertje? Het kon niet missen. Natuurlijk biedt bierbrouwer John Vermeersen gasten zijn zelfgemaakte product aan. Want als je dat niet hebt geproefd, weet je niet waarover je praat, vindt hij.

De 37-jarige Vermeersen is één van de twee brouwers van De Halve Maan in Hulst. Daarnaast is hij ook directeur van het bedrijf. Samen met zijn vader. "Die ging al in 1958 de drankenbranche in", vertelt hij. "Het verkopen van bier en limonade aan particulieren begon toen op te komen."

Vermeersen junior groeide op in de drankenwereld. "Cafeetjes bezoeken, meerijden met vrachtwagens om bier af te leveren. Een apart sfeertje."

Toch koos hij aanvankelijk een andere richting. "Na mijn studie aan de Hogere Hotelschool in Den Haag heb ik in Londen en Peking gewerkt. Toen ik weer thuis kwam, ging ik werken in de drankenhandel van mijn vader. Ik was hier maar tijdelijk, dacht ik toen."

Het liep anders. In 1989 begon een aantal mensen, waaronder Vermeersen senior, brouwerij De Halve Maan in een graanpakhuis bij het voormalige station in Hulst. Waar ooit de trein van Terneuzen naar Mechelen stopte, werd vanaf toen bier gebrouwen. De Halve Maan was een voortzetting van een oude brouwerij met dezelfde naam, die tot 1974 in de Hulster binnenstad stond. John Vermeersen kwam er ook terecht. "De drankenhandel liep steeds minder goed. Daarom richt ik me sinds 1996 volledig op de brouwerij. Samen met mijn vader ben ik eigenaar."

Hij liep een poosje mee met de brouwers van het bedrijf en volgde cursussen. Zo leerde hij het vak. Vermeersen praat er met enthousiasme over. "De inrichting van de brouwerij is verticaal", legt hij uit. "De grondstoffen liggen op zolder en zakken geleidelijk naar beneden." Het brouwproces van elk bier begint met mout, een soort gerst. Daarna komt er een hele reeks aan machines en ketels met klinkende namen aan te pas.

Zo is er de moutmolen op de moutzolder. Vervolgens de enorme koperen ketels in de brouwzaal, met namen als beslagketel, kookketel en klaringskuip. Verder een waterruimte en een lagerkelder.

Een biercentrifuge bestaat ook, net als een vulmachine in de bottelarij en een gistkelder.

Dat gisten, daar wil Vermeersen wat meer over kwijt. "Pilsbier, bij ons Java, gi?st met een temperatuur van vijf graden en is daarmee ons enige lage gistingsbier. De speciale bieren zijn hoge gistingsbieren: we hebben het dan over een graad of 18." De gistingstemperatuur is niet de enige factor die de smaak bepaalt. "Dat begint al met de mout", weet Vermeersen. "Dat is er in allerlei soorten. Zoals gebrande voor het donkere bier."

Verder kan een brouwer een keur aan ingrediënten toevoegen. Hop is de bekendste. Ook daarvan zijn meerdere types. "De ene soort be‹nvloedt de smaak, de andere juist de reuk", legt Vermeersen uit.

De Zeeuwsche Witte is zacht door de eiwitten en smaakt lekker fris dankzij de toegevoegde koreander en gedroogde sinaasappelschillen. In de Dobbele Java zit karamel en kandijsuiker. En aan Lazarus voegt de brouwer, naast amberkleurige mout, vanille en honing toe. Ook de zwaardere bieren (8%) als de Java Triple en Grof Geschut hebben hun eigen kenmerken. Al die bieren ontstaan op hun eigen, unieke manier. "De Dobbele Java is een oud recept", begint de brouwer een opsomming. "We maken het op dezelfde manier als vroeger de monniken hier in Hulst. De Lazarus was een ongelukje: het brouwsel van een ander bier was te licht, maar bleek toch wel lekker. En de Triple werd door een afnemer aanvankelijk eenmalig besteld, zoals dat bij ons wel vaker
gebeurt. Die kon zijn afspraken echter niet nakomen. Toen hebben we dat bier maar onder eigen naam uitgebracht." Met succes, want de brouwers maken het nog steeds. Vermeersen vertelt open over de manier waarop de bieren tot stand komen. Bestaat er niet meer zoiets als het geheim van de brouwer? Dat is iets van vroeger, vindt de Hulstenaar. "In de Middeleeuwen kon je een voorsprong nemen als je nieuwe ontdekkingen deed. Maar de pakweg zeventig kleine brouwerijen in Nederland ontlopen elkaar in kwaliteit nauwelijks nog. Belangrijker is hoe je het product onder de aandacht brengt. Over het technische aspect kan ik dus heel open zijn."

Trouwens, het experimenteren met nieuwe bieren is volgens de brouwer hartstikke leuk, maar meer iets voor een hobbyist. "Je kunt op die manier fantastische bieren maken. Voor ons is het belangrijker om constante kwaliteit te leveren. De klant zit niet te wachten op elke keer een ander bier."

De Halve Maan levert aan slijterijen in het hele land. "Ons volgende doel is horecabedrijven te bereiken. Dat is niet zo makkelijk: de meeste zijn gebonden aan de grote brouwerijen. We zien echter steeds vaker dat cafs zich willen onderscheiden. Dat kan heel goed met ons bier."

Vermeersen houdt niet van die dominantie van de grote brouwers. "Daardoor ontstaat vervlakking. De grootste groep bierdrinkers vindt het immers best aardig om eens een speciaal biertje te drinken, maar het moet niet al te vreemd zijn. Op pils lijken, dus. De specifieke smaak verdwijnt daardoor. Dat zie je nu met bijvoorbeeld Hoegaarden gebeuren."

Sinds een jaar of zeven presenteert de familie Vermeersen haar brouwsels in een eigen brasserie. Die zit in een oude goederenloods van het station, naast de brouwerij. De oude sfeer is er nog steeds te vinden. En het terras is overdekt met een oude stationsoverkapping.

Vader en zoon Vermeersen combineren het werk in de brasserie op meerdere manieren met die in de brouwerij. Want naast een Hulster biertje kun je er ook stoofvlees in Dobbele Java of mosterdsoep met Zeeuwsche Witte nuttigen. `Onze etalage, noemen ze het horecagedeelte dan ook.

Het tekent de veelzijdigheid van zijn werk, betoogt Vermeersen junior. "Het brouwen is daar slechts n onderdeel van. Soms doen we dat een hele tijd niet. Er gaat ook veel tijd zitten in het schoonmaken en instellen van de machines en het controleren van het bier. Ik ga ook de baan op, om klanten te bezoeken. Of sta achter de tap in de brasserie. En een mensen dat ik ontmoet. Klanten, afnemers, gasten, andere brouwers. Die hebben allemaal hun kennis. En daar leer ik weer van."

afb. 1: John Vermeerssen

Bieren

Huidig assortiment (moederbrouwsels):
afb. 2: Brouwzaal

cambrinus

E-mail: info@cambrinus.nl
URL: http://www.cambrinus.nl

Laatste update:  (GMT +1)

copyright © 1988 - 2010 Cambrinus.nl. Alle rechten voorbehouden.