Bierbrouwerij De Kroon

Categorie: bierbrouwerij
Groep : Bavaria
Opgericht: 1627
Gesloten: 1999
Koestraat 20
5688 AH Oirschot
Provincie: Noord-Brabant
Telefoon: 0499-572002
Fax: 0499-573825
Brouwmeester: Thijs Thijssen
Brouwerijfoto's van deze brouwerij

Over de brouwerij

In het gezellige historische stadje Oirschot, dat halverwege Eindhoven en Tilburg ligt, staat De Kroon's Bierbrouwerij met een gering marktaandeel in Nederland maar met een lange historie.

In 1627 wordt er in oude akten voor het eerst melding gemaakt van een brouwerijhoeve, eigendom van Jan Wouterszoon van Elmpt. Een brouwerijhoeve is een huisbrouwerij verbonden aan een boerenbedrijf, een destijds veel voorkomende combinatie. Er werd toentertijd niet doorlopend gebrouwen maar alleen dan als er behoefte was aan bier voor eigen consumptie dan wel voor de eigen herberg. In Oirschot was deze combinatie van herberg en brouwerij eerder regel dan afzonderlijke exploitatie zoals dat in grotere steden, vooral rijkere handelssteden gebruikelijk was als begin van de specialisatie. In de generaliteitsperiode probeerde Den Haag deze scheiding van brouwerij en herberg af te dwingen. Zo werd in 1718 nog het verzoek van de Oirschotse regenten, om het beroep van brouwer en tapper te mogen combineren, afgewezen. In 1659 moesten nog enige brouwers en tappers gemaand worden, om de eed te komen afleggen, dat zij de verschuldigde belasting zouden afdragen. Vermoedelijk hadden de grotere, meer professionele, reeds eerder aan deze verplichting voldaan. Uit het procesverbaal van deze eedsaflegging in 1659 blijkt, dat er nog 8 brouwers de eed aflegden, onder wie meerdere die maar af en toe brouwden. Zo verklaarden onder andere Jan van Elmpt en ook Daniel Aerts van Croonenborch, 'soo wanneer hy brouwt oft tapt, dat hy sal de placcaten voldoen ende achtervolgen'. Omstreeks 1900 telde Oirschot nog 4 brouwerijen, waaronder de Zwaan, die tevens herberg was.
In 1659 bestond de brouwerij nog niet. De grond waarop zij zou worden gebouwd, was in handen van Jan van Elmpt, in 1659 gelegenheidsbrouwer, die daartegenover woonde. In 1675 nam Jan Aerts van Croonenborch, broer van Daniel Aerts eveneens gelegenheidsbrouwer in die tijd, de brouwerij over van zijn schoonvader Jan van Elmpt. Jan Aerts van Croonenburg doopt het bedrijf De Croon. Het bezit gaat nog diverse malen in andere handen over tot in 1771 Jan Cornelis Dieliszoon met Maria Corthout uit Valkenswaard, dochter van de eigenaar, trouwt en de brouwerij koopt. Zijn achternaam ontleende hij aan het bedrijf, wat gebruikelijk was in die tijd, en dat werd dus De Croon. Jan Stierf in 1792 en zijn weduwe had de leiding van het bedrijf, tot zij deze kon overdragen aan hun zoon Gerard, geboren in 1783. Van Gerard ging het bedrijf over op zijn zoon Jan Laurens, geboren in 1834 en gehuwd met Adriana van de Wal. Zij kregen 10 kinderen, van wie er enkele jong stierven. De brouwerij ging over op hun zoon Gerardus Johannes, geboren in 1876 en gehuwd met Maria Magdalena Nuyens.
Tijdens de WOI wist Gerard de Kroon zijn in Oirschot enig overgebleven concurrent over te nemen. Op 18 januari 1916 sloot hij een overeenkomst met Anthonie Somers, eigenaar en exploitant van Hotel-Café-Restaurant de Zwaan, waarbij Somers beloofde ten behoeve van Gerard de Kroon per 1 maart 1916:
1. zijn brouwerij stop te zetten;
2. niet te herbeginnen, verkopen, verhuren of op andere wijze van de hand
te doen;
3. geen agenturen in bieren te exploiteren; en
4. zijn bierafnemers aan de Kroon af te staan.

Daartegenover zegde de Kroon aan Somers toe om hem vanaf die datum gedurende vijf jaar per maand f12,50 uit te betalen, betaalbaar per half jaar met f75,00. Deze betaling zou echter vervallen bij overlijden van Somers en wanneer zich een andere brouwer in Oirschot zou vestigen. Anthonie Somers stierf in februari 1916, zodat de Kroon een uiterst voordelige overname gerealiseerd had. Van de kinderen van Gerard de Kroon kwamen twee jongere zonen elders in het brouwerijbedrijf terecht en namen twee oudere, Louis en Ad, het Oirschotse bedrijf over. Door het huwelijk van Ad kwam tevens Brouwerij de Doornboom in Middelbeers bij het Oirschotse bedrijf. Boerderij en mouterij, die aanvankelijk naast de brouwerij werden geexploiteerd, werden beeindigd, om ruimte te geven aan een meer professionele uitoefening van het brouwen. De leiding werd verdeeld tussen Louis als technisch- en Ad als commercieel directeur. In Middelbeers werden de bottelarij en de limonadefabriek ondergebracht, terwijl het brouwen en afvullen der vaten in Oirschot bleef.
In de WO II werd er geen bier gebrouwen, daar de Duitse bezetters aale grondstoffen vervoerden naar de eigen brouwerijen in Duitsland. Pas twee jaar na de oorlog kwam de produktie weer op gang. De kwaliteit was toen nog echter zeer slecht. Na een gezamelijke campagne van alle brouwerijen met de slogan: 'Het bier is weer best!' nam de afzet weer snel toe.
Op 30 december 1975 droegen Louis en Ad de leiding in dezelfde kwaliteiten over aan hun zonen Gerard (1947) en Mathieu (1948).
De brouwerij heeft een sterk regionaal gebonden karakter. Ruim 90% wordt in een straal van 30 km rond Oirschot verkocht. Dat regionale karakter en de grote belangen die men in de horeca-sector heeft zijn de belangrijkste redenen waarom de brouwerij de gigantische concurrentieslag met glans heeft doorstaan. Het is een typische horeca-brouwerij. Tweederde van het bier wordt op fust verkocht. De rest wordt gebotteld in de eigen limonadefabriek in Middelbeers. In 1996 bedroeg de jaarproduktie ongeveer 25.000 hl en had de brouwerij 20 werknemers in dienst.
In 1996 nam Bavaria een aandeel van 50% in de brouwerij. Door de krachten te bundelen verwachten beide bedrijven een sterkere positie op de markt in Zuid-Oost Brabant in te kunnen nemen. Het is de bedoeling om de produktie vier tot vijf keer zo groot te maken. In 1996 bedroeg de jaar-produktie ongeveer 20.000 hl.
In 1996 nam Thijs Thijssen het roer in handen als directeur van de brouwerij.
Met ingang van 1 september 1999 besloot de familie de brouwerij in zijn geheel over te doen aan Bavaria.
De bierproduktie uit Oirschot wordt overgeheveld naar Brouwerij Koningshoeven in Berkel-Enschot. De 15 personeelsleden komen in dienst van Bavaria in Lieshout dan wel in Berkel-Enschot.
De overname was onder andere het gevolg van noodzakelijke investeringen in de verouderde Oirschotse brouwerij. Thijs Thijssen, directeur op het moment van overname, werd mede-directeur in Berkel-Enschot. Postadres: Postbus 138 5688 ZJ OIRSCHOT

afb. 1: Thijs Thijssen, voormalig directeur

Bieren

Assortiment:
afb. 2: Bierbrouwerij De Kroon

cambrinus

E-mail: info@cambrinus.nl
URL: http://www.cambrinus.nl

Laatste update:  (GMT +1)

copyright © 1988 - 2010 Cambrinus.nl. Alle rechten voorbehouden.